नेपालमा बसेर हेर्दा अमेरिकी जीवनशैलीका यी ५ कुरा अचम्म लाग्छन:

संसारको अर्को कुनामा बसेर 'सुपरपावर' अमेरिकालाई हेर्दा कस्तो देखिन्छ होला? हलिउडका सिनेमा, युट्युबका भिडियो र फेसबुकका फिडहरू नियाल्दा नेपालमा बस्ने हामी धेरैलाई अमेरिका एउटा सपनाको संसार जस्तो लाग्छ। तर, जब हामी त्यहाँको दैनिक जीवनशैली, संस्कृति र मानिसहरूको बानीलाई अलि गहिराईबाट

बुझ्न खोज्छौँ, तब नेपालको माटो र समाजमा हुर्केका हाम्रा आँखा अचम्मले चौडा हुन्छन्।

नेपालमा एउटा शान्त कोठामा बसेर अमेरिकी जीवनशैलीलाई नियाल्दा, मलाई सबैभन्दा बढी अचम्म लागेका ५ वटा कुराहरू यहाँ प्रस्तुत गरेको छु:

१. घडीको सुईमा बाँधिएको जीवन र 'एकान्तता':

नेपालमा हाम्रो घरको ढोका सधैँ खुला हुन्छ। छिमेकी कतिबेला आउँछन्, आफन्त कतिबेला पस्छन्, कुनै 'अप्वाइन्टमेन्ट' चाहिँदैन। तर अमेरिकामा मानिसहरू आफ्नो 'प्राइभेसी' (Privacy) लाई यति धेरै महत्त्व दिँदा रहेछन् कि त्यहाँ आफ्नै सन्तान वा आमाबाबुलाई भेट्न पनि हप्तौँ अघि समय लिनुपर्छ। बाटोमा हिँड्ने मान्छेले मुस्कुराएर "Hi, how are you?" त भन्छन्, तर त्यो केवल एउटा औपचारिकता मात्र हो। लाखौँ मानिसहरूको भीडभाड र गगनचुम्बी महलहरूको बीचमा पनि त्यहाँका मानिसहरू कति एक्लो (Lonely) महसुस गर्छन् भन्ने कुरा बुझ्दा पूर्वको एउटा सानो गाउँमा बस्ने मलाई निकै अचम्म लाग्छ।

२. क्रेडिट कार्डको जाल र उधारोको जिन्दगीः

हामी नेपालीहरू 'debt' (ऋण) लिन डराउँछौँ। धन आर्जन गरेपछि मात्र सामान किन्ने हाम्रो संस्कार छ। तर अमेरिकामा त इतिहास नै उल्टो रहेछ! त्यहाँ मानिससँग पैसा नहुँदा पनि उनीहरू कार, ठुला टिभी र महँगो फोन बोकेर हिँड्न सक्छन्— क्रेडिट कार्डको भरमा। अचम्मको कुरा त के भने, त्यहाँ बैंकबाट ऋण पाउनका लागि पनि तपाईं पहिले ऋणमा हुनुपर्छ (जसलाई उनीहरू क्रेडिट स्कोर भन्छन्)। जन्मिएदेखि मर्ने बेलासम्म ऋणको किस्ता (EMI) तिर्दातिर्दै जिन्दगी सकिने यो प्रणाली नेपालमा बसेर हेर्दा कुनै चक्रव्यूह जस्तो लाग्छ।

३. टिप्स (Tips) दिने अनौठो नियमः

नेपालमा होटलमा खाएको बिल १,००० रुपैयाँ उठ्यो भने हामी १,००० नै तिर्छौँ। थोरै खुद्रा पैसा फिर्ता नलिने वा खुसीले ५०-१०० रुपैयाँ छोड्नु छुट्टै कुरा हो। तर अमेरिकामा रेस्टुरेन्टमा खाना खाइसकेपछि कुल बिलको १५% देखि २५% सम्म अनिवार्य जस्तै गरी 'टिप' दिनुपर्ने नियम रहेछ। त्यति मात्र होइन, ट्याक्सी चालक, कपाल काट्ने मान्छेदेखि कफी किन्दा समेत टिप्स माग्ने मेसिन अगाडि तेर्सिन्छ। त्यहाँका मालिकहरूले कामदारलाई पर्याप्त तलब नदिएर ग्राहकको खल्तीबाट टिप्सको रूपमा तलब असुल्ने यो तरिका म जस्ता बाहिरी मानिसका लागि निकै अनौठो छ।

४. कामका लागि २४ घण्टा दौडिने 'हसल कल्चर':

अमेरिकामा 'Work is Worship' (काम नै पूजा हो) लाई अलि बढी नै गम्भीरताका साथ लिइँदोरहेछ। नेपालमा हामी दिउँसोको खाजा खान, छिमेकीसँग गफिन वा चाडपर्व मनाउन हप्तौँ काम छोड्न सक्छौँ। तर अमेरिकामा मानिसहरू बिदाका दिन पनि ल्यापटप बोकेर बसिरहेका हुन्छन्। "म निकै व्यस्त छु" भन्नुलाई त्यहाँ एउटा प्रतिष्ठाको विषय (Status Symbol) मानिन्छ। जीवन जिउनका लागि काम गर्ने कि काम गर्नका लागि जिउने? यो प्रश्नले मलाई सधैँ घत पार्छ।

५. हरेक कुरामा 'सुपर-साइज' र अचम्मको 'वेस्टेज':

अमेरिकामा सबै कुरा ठुला हुन्छन्— त्यहाँका सडक, कार, घर र खानेकुराको भाग (Portion Size) पनि। नेपालमा हामी एउटा सानो बट्टा कोकाकोला खान्छौँ भने, अमेरिकामा पानीको ग्यालेन जत्रो कपमा सफ्ट ड्रिंक खन्याइन्छ। तर यो 'सुपर-साइज' सँगै त्यहाँ ठुलो मात्रामा खानेकुरा र सामानहरू फाल्ने (Waste गर्ने) चलन पनि छ। नेपालमा हामी बासी खाना पनि फाल्न हिचकिचाउँछौँ, तर अमेरिकामा केवल 'एक्सपायरी डेट' सकिन एक दिन बाँकी छ भन्दैमा सिङ्गो पसलका सामान डस्टबिनमा फालिएको देख्दा मन कटक्क खान्छ।

६. निष्कर्ष:

अमेरिका खराब छ भन्न खोजिएको पक्कै होइन। त्यहाँको कानुन, सुरक्षा, अवसर र मेहेनत गर्नेलाई मिल्ने फल साँच्चै लोभलाग्दो छ। तर, बाहिरबाट हेर्दा जति चमकधमक देखिन्छ, भित्रको जीवनशैली त्यति नै मेकानिकल र जटिल छ। यो लेख पढिरहनुभएका अमेरिकाबासी नेपालीहरूलाई सोध्न चाहन्छु— नेपालमा बसेर मैले सोचेका यी ५ कुराहरू कत्तिको सही छन्? तपाईंको अनुभव कमेन्टमा साट्नुहोला !