सिगारेबास

महाभारतको कथा: दाजुभाइको लडाइँ र यसको परिणाम, महर्षि वेद ब्यासद्वारा रचित 'महाभारत' पूर्वीय इतिहासको सबैभन्दा महान् महाकाव्य हो। यो केवल एउटा पौराणिक युद्धको विवरण मात्र होइन। यो त मानव मनको ईर्ष्या, कूटनीति, राजनीति, र नैतिकताको सिङ्गो विश्वविद्यालय हो। हजारौँ वर्ष पुरानो यो कथाले आजको आधुनिक समाजलाई पनि जीवन जिउने कला र सही मार्ग देखाउँछ। यस महाकाव्यको मुख्य केन्द्र कुरु परिवारभित्रको भयानक सत्ता सङ्घर्षको जीवन्त उदाहरण हो। धन, जमिन र अहंकारका कारण एउटै रगतका दाजुभाइहरू कसरी कट्टर शत्रु बने भन्ने यसले देखाउँछ। यो कथाले कुरुक्षेत्रको विनाशलाई जीवन्त रूपमा प्रस्तुत गरेको छ। एउटै परिवारभित्र अन्याय र लोभले सीमा नाघ्दा कुलको विनाश निश्चित हुन्छ भन्ने यसको मूल सन्देश हो। १. कुरुवंशको उदय र इर्ष्याको बिउ: ♦ राजा पाण्डु र ऋषि श्राप: हस्तिनापुरको नियम अनुसार जेठा धृतराष्ट्र अन्धा भएकाले माइला भाइ पाण्डुलाई राजा बनाइएको थियो। तर एकपटक शिकार खेल्ने क्रममा राजा पाण्डुबाट...

देश बिगार्नुमा कसको हात: नेता कि जनता? ‘नेपाल बनेन’ हो त बनेन! यो केवल एउटा सामान्य जनगुनासो होइन। यो त प्रत्येक नेपालीको मुटुमा सधैं बल्झिरहने एउटा दिर्घ रोग हो। विकास र सम्बृद्धिको दौडमा संसार कहाँबाट कहाँ पुगिसक्यो, तर हामी भने अझै पनि त्यही पुरानै अभाव, गरिबी र राजनीतिक अस्थिरताको दुष्चक्रमा फसेका छौं। आखिर यो देश बिग्रनुमा दोषी को हो त ? सिंहदरबारको कुर्सीमा बस्ने स्वार्थी नेताहरू कि तिनै नेताहरूको जयजयकार गर्दै कुर्सीमा पुर्‍याउने हामी जनता? वास्तवमा, यो देश बिगार्नुमा नेता र हामी जनता दुवैको बराबरी जिम्मेवारी छ। वि.सं. २००७ देखि आजसम्मको इतिहासको घटनाक्रम र खिचातानीका विभिन्न प्रकरणहरूलाई नियालेर हेर्दा यो स्पष्ट हुन्छ। वि.सं. २००७ को क्रान्ति र बीपी कोइरालाका दाजुभाइको सत्ता संघर्ष (२००७–२०१७) बीपी कोइरालाको नेतृत्वमा एक शताब्दी लामो जहानियाँ राणा शासनको अन्त्य गर्दै देशमा प्रजातन्त्रको उदय त भयो। त्यसलगत्तै नेपाली कांग्रेसभित्र ऐतिहासिक सत्ता संघर्ष सुरु भयो। मातृकाप्रसाद कोइराला र बीपी कोइराला जस्ता सहोदर दाजुभाइबीच नै प्रधानमन्त्री को बन्ने र पार्टीमा वर्चस्व कसल...